GÜNDEM
Ayasofya dünya gündeminde
Uluslararası medya ‘Müslümanlar Ayasofya’da 86 yıl sonra ilk kez namaz kılıyor’, ‘Ayasofya için yeni dönem bugün başlıyor’ başlıklarını kullandı.
Dünya medyası, Ayasofya Camii’nde bugün ilk kez kılınacak Cuma namazını ilk haber olarak veriyor. Uluslararası haber ajansları ise, birçok fotoğrafı servis ediyor.
İngiltere’nin prestijli yayın kuruluşu BBC, İstanbul’un eski müzesinin bugün Müslümanlara kapılarını açtığını ve ilk cuma namazının kılınacağını bildiriyor.
Al Jazeera, “Müslümanlar Ayasofya’da 86 yıl sonra ilk kez namaz kılıyor” başlığıyla sunduğu haberde, yüzbinleri bulan cemaate Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın da katılacağını aktardı.
Amerikan Washington Post, müzeden camiye çevrilen Ayasofya’da ilk namazın büyük ilgi gördüğünü başlığına çekti.
İsrail’in Haaretz gazetesi, on yıllar sonra büyük bir kalabalığın Ayasofya’da ilk cuma namazını kılmak için toplandığını yazdı.
‘Ayasofya için yeni dönem bugün başlıyor’ başlığını kullanan Alman Deutsche Welle “Camiye dönüştürülen Ayasofya, cemaatle kılınacak ilk cuma namazı ile birlikte ibadete açılacak” ifadesini kullandı.
Yunan Kathimerini gazetesi, binlerce Müslümanın ilk cuma namazı için Ayasofya etrafında bir araya geldiğini internet sitesinde ilk haber olarak verdi.
Kathimerini, haberinde Ayasofya’da cuma namazı kılmak isteyenlerin sabahın erken saatlerinde harekete geçtiğini ve kalabalığın tarihi yarımadaya polis kontrol noktalarından alındığını aktardı.
Batılı ülkeler ve Müslüman coğrafyalardan İstanbul’a gelen çok sayıda medya mensubu, Ayasofya meydanından canlı yayınla gelişmeleri aktarıyor.
360 yılında Bizans İmparatoru İkinci Konstantin tarafından açılışı yapılan Ayasofya’nın tahta çatısı, 404 yılında yandı. O tarihte ilk kez büyük bir tamirattan geçen kutsal mabed, şimdiki halini 532-537 yılları arasında Bizans İmparatoru Birinci Justinyan’ın emriyle yapılan inşaat çalışmaları sonrasında aldı.
İnşaatı 5 yıl 10 ayda biten ve Bizanslı tarihçiler tarafından o dönem dünyanın en büyük yapısı olduğu yazılan Ayasofya’nın içindeki mozaiklerin tamamlanması ise, 565-578 yılları arasında oldu.
1204 yılına kadar çeşitli depremler ve yangınlar atlattı, defalarca yeniden inşa edildi. 1204 yılında doğuya sefere giden Haçlıların eline geçen kilise, bu tarihten 1261’e kadar Roma Katolik Kilisesi’ne çevrildi. 1261’de Bizanslıların İstanbul’un hakimiyetini yeniden ele geçirmeleriyle birlikte Ayasofya yeniden Ortodoks Kilisesi olarak kullanılmaya başladı.
Osmanlı İmparatorluğu’nun 29 Mayıs 1453’te İstanbul’u fethetmesiyle, Fatih Sultan Mehmet 1 Haziran 1453’te İstanbul’daki ilk Cuma namazını Ayasofya’da kıldı. Kutsal mabede mihrap ve minber yapıldı, çan ve Haç kaldırıldı. Mozaiklerin üstü kapatıldı.
1481’de ilk minaresi inşa edildi. Fatih Sultan Mehmet’ten sonra tahta geçen Sultan İkinci Bayezid zamanında bir minare daha dikildi. 1509’daki büyük İstanbul depreminde ilk yapılan minare yıkıldı, yerine tuğladan bir minare yapıldı.
Diğer iki minare de Sultan İkinci Selim zamanında, Mimar Sinan tarafından yenileme çalışmaları sırasında inşa edildi. Bu sebeple Ayasofya’nın farklı zamanlarda yapılan 4 minaresi birbirinden farklı.
1934’te müzeye dönüştürülen Ayasofya, 1 Şubat 1935’ten itibaren ziyaretçilerini ağırlamaya başladı. İlerleyen yıllarda UNESCO’nun Dünya Mirası listesine alındı.
Temmuz 2020’ye gelindiğinde ise Danıştay Ayasofya için tarihi kararını verdi, dakikalar sonra Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla kutsal yapı bir kez daha cami oldu.
